Müstəqil dövlətin qarşısında duran mühüm vəzifələrdən biri milli maraqlarını beynəlxalq münasibətlərin mürəkkəb şəraitində qorumaqdır. Bu, yalnız iqtisadi və hərbi imkanlarla deyil, siyasi qərarların ardıcıllığı, diplomatik fəaliyyətin səmərəliliyi və cəmiyyətin ümumi məqsədlər ətrafında birləşməsi ilə də bağlıdır. Azərbaycanın Vətən müharibəsindəki Zəfəri və sonrakı mərhələdə suverenliyini tam bərpa etməsi bu amillərin qarşılıqlı əlaqəsini göstərən hadisələrdir.
Prezident İlham Əliyevin Yeni Azərbaycan Partiyasının VIII Qurultayında səsləndirdiyi fikirlərdə ölkənin qətiyyətli mövqeyi və xalqın vahid iradəsi xüsusi yer tutur. Dövlət başçısının yanaşmasına görə, Azərbaycanın qarşısında yaranan maneələrin aradan qaldırılmasında siyasi ardıcıllıq və milli həmrəylik mühüm rol oynayıb. Bu fikir ölkənin münaqişə dövründə və ondan sonrakı mərhələdə keçdiyi siyasi yolu qiymətləndirmək baxımından əhəmiyyətlidir.
Azərbaycan uzun illər ərzində Ermənistanın hərbi təcavüzünün nəticələrinin aradan qaldırılması üçün diplomatik səylər göstərib. BMT Təhlükəsizlik Şurasının 1993-cü ildə qəbul etdiyi qətnamələrdə Azərbaycanın ərazi bütövlüyü və işğal olunmuş ərazilərdən qüvvələrin çıxarılması məsələləri əksini tapmışdı. ATƏT-in Minsk qrupu çərçivəsində aparılan danışıqlar isə münaqişənin həllinə yönəlmişdi. Bununla belə, uzun müddət ərzində danışıqlar prosesi işğalın aradan qaldırılmasına gətirib çıxarmadı.
Bu şərait Azərbaycanın öz müdafiə imkanlarını artırmasını və milli maraqlarını təmin etmək üçün hərtərəfli hazırlıq aparmasını zəruri edirdi. İqtisadi inkişaf, hərbi quruculuq, beynəlxalq tərəfdaşlıqların genişləndirilməsi və diplomatik fəallığın artırılması ölkənin strateji siyasətinin əsas istiqamətlərindən idi. Həyata keçirilən tədbirlər Azərbaycanın dövlət kimi imkanlarını genişləndirdi.
2020-ci ildə başlayan Vətən müharibəsi zamanı Azərbaycan Ordusu işğal altındakı ərazilərin azad edilməsi istiqamətində mühüm uğurlar qazandı. Müharibə dövründə beynəlxalq səviyyədə müxtəlif çağırışlar, diplomatik təmaslar və təzyiqlər mövcud idi. Prezident İlham Əliyevin çıxışında həmin dövrdə Azərbaycana qarşı səsləndirilən hədə-qorxulara diqqət yetirilməsi dövlətin mürəkkəb siyasi şəraitdə qərar qəbul etməsinin əhəmiyyətini vurğulayır.
Azərbaycanın mövqeyinin formalaşmasında beynəlxalq hüquq prinsiplərinə istinad mühüm yer tuturdu. Dövlət öz ərazi bütövlüyünün bərpasını əsas milli məqsəd kimi müəyyənləşdirmiş, bu məqsədin beynəlxalq hüquq çərçivəsində həllini uzun müddət gündəmdə saxlamışdı. Hərbi əməliyyatlar zamanı əldə edilən nəticələr isə münaqişənin əvvəlki vəziyyətdə saxlanmasının mümkün olmadığını göstərdi.
Zəfərdən sonra siyasi fəaliyyətin yeni istiqamətləri ön plana çıxdı. Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyinin qorunması, regionda yaranmış yeni reallıqların izah edilməsi və ölkəyə qarşı səsləndirilən iddialara faktlarla cavab verilməsi zəruri oldu. Müasir dünyada informasiya mühiti beynəlxalq siyasətin mühüm tərkib hissəsidir. Buna görə də dövlətin mövqeyinin müxtəlif beynəlxalq platformalarda əsaslandırılması, hüquqi sənədlərin və tarixi faktların ictimaiyyətə çatdırılması mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Milli maraqların müdafiəsi yalnız xarici siyasət qurumlarının fəaliyyəti ilə məhdudlaşmır. Cəmiyyətin tarixi hadisələr barədə məlumatlı olması, dövlətçilik məsələlərinə məsuliyyətlə yanaşması və ölkənin inkişafında iştirak etməsi də ümumi dayanıqlığın formalaşmasına kömək edir. Xalqın vahid mövqeyi dövlətin mürəkkəb dövrlərdə həyata keçirdiyi siyasətin ictimai əsaslarını möhkəmləndirə bilər.
Eyni zamanda, beynəlxalq münasibətlərdə davamlı nəticələr əldə etmək üçün diplomatiya, hüquqi əsaslandırma və qarşılıqlı maraqlara söykənən əməkdaşlıq imkanlarından istifadə edilməlidir. Azərbaycanın suverenliyinin bərpasından sonra regionda sülhün möhkəmləndirilməsi, nəqliyyat-kommunikasiya əlaqələrinin inkişafı və iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi üçün yeni imkanlar yaranıb. Bu imkanların reallaşdırılması regional təhlükəsizlik və sabitlik baxımından mühümdür.
Azərbaycanın təcrübəsi göstərir ki, dövlətin öz milli məqsədlərinə sadiqliyi və xalqın birliyi mürəkkəb siyasi şəraitdə əhəmiyyətli rol oynayır. Bununla yanaşı, əldə edilən nəticələrin qorunması ardıcıl diplomatik fəaliyyət, güclü institutlar və beynəlxalq hüquqa əsaslanan mövqenin davamlı müdafiəsini tələb edir. Milli maraqların təmin olunması və dayanıqlı sülhün yaradılması Azərbaycanın gələcək inkişafının mühüm istiqamətləri olaraq qalır.
Ramazan Ramazanov,
YAP Xətai rayon təşkilatının fəalı
