2026-cı il iyulun 31-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Qırğızıstana dövlət səfəri çərçivəsində mətbuata verdiyi bəyanat Azərbaycan–Qırğızıstan münasibətlərinin inkişafında mühüm siyasi hadisələrdən biri kimi qiymətləndirilir. Dövlət başçısının çıxışında iki qardaş ölkə arasında mövcud olan strateji tərəfdaşlığın daha da möhkəmləndirilməsi, iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi, nəqliyyat və logistika imkanlarının artırılması, Türk Dövlətləri Təşkilatı çərçivəsində qarşılıqlı fəaliyyətin gücləndirilməsi, eləcə də regional təhlükəsizlik məsələləri əsas yer tuturdu. Bəyanat göstərdi ki, Azərbaycan və Qırğızıstan münasibətləri artıq yalnız dostluq və qarşılıqlı hörmət prinsipləri ilə deyil, həm də konkret iqtisadi layihələr, ortaq strateji maraqlar və uzunmüddətli inkişaf məqsədləri üzərində qurulur. Səfər zamanı aparılan danışıqlar və verilən mesajlar iki ölkənin gələcək əməkdaşlığı üçün yeni imkanlar açdığını nümayiş etdirdi.
Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycan ilə Qırğızıstan arasında münasibətlərin tarixən dostluq, qardaşlıq və qarşılıqlı etimada əsaslandığını vurğuladı. O qeyd etdi ki, son illərdə dövlət başçıları arasında intensiv təmaslar, qarşılıqlı səfərlər və həyata keçirilən birgə layihələr əlaqələrin keyfiyyətcə yeni mərhələyə yüksəlməsinə səbəb olub. Bu baxımdan iki ölkə arasında formalaşan strateji tərəfdaşlıq təkcə siyasi münasibətlərin deyil, həm də iqtisadi, humanitar və mədəni əməkdaşlığın inkişafına ciddi təkan verir. Azərbaycan və Qırğızıstan ortaq tarixi, mədəni və mənəvi dəyərləri bölüşən dövlətlər kimi Türk dünyasının birliyinin möhkəmləndirilməsində xüsusi rol oynayırlar. Bu amil də ikitərəfli münasibətlərin davamlı inkişafına əlverişli zəmin yaradır.
Bəyanatda iqtisadi əməkdaşlıq xüsusi yer tuturdu. Prezident İlham Əliyev qarşılıqlı investisiyaların artırılması, yeni istehsal və infrastruktur layihələrinin həyata keçirilməsi, biznes dairələri arasında əlaqələrin genişləndirilməsi istiqamətində əldə olunan razılaşmaların əhəmiyyətini vurğuladı. Azərbaycanın son illərdə qazandığı iqtisadi uğurlar, əlverişli investisiya mühiti və həyata keçirdiyi iri regional layihələr Qırğızıstan üçün də maraqlı əməkdaşlıq imkanları yaradır. Eyni zamanda Qırğızıstanın Mərkəzi Asiyada yerləşməsi Azərbaycan üçün həmin regionun bazarlarına çıxış baxımından mühüm üstünlüklər yaradır. Bu qarşılıqlı maraqlar iqtisadi əlaqələrin gələcəkdə daha da inkişaf edəcəyini göstərir.
Çıxış zamanı nəqliyyat və logistika sahəsində əməkdaşlıq məsələləri də geniş diqqət mərkəzində idi. Prezident İlham Əliyev qeyd etdi ki, Azərbaycanın son illərdə yaratdığı müasir nəqliyyat infrastrukturu, beynəlxalq dəniz limanları, avtomobil və dəmir yolları Mərkəzi Asiya ilə Avropa arasında yükdaşımaların sürətlənməsinə mühüm töhfə verir. Orta Dəhlizin inkişafı, Xəzər dənizi üzərindən daşımaların genişləndirilməsi və regional nəqliyyat marşrutlarının əlaqələndirilməsi Azərbaycan ilə Qırğızıstan arasında əməkdaşlığın strateji istiqamətlərindən biridir. Bu əməkdaşlıq yalnız iki ölkənin iqtisadi maraqlarına deyil, bütövlükdə Avrasiya məkanında ticarətin inkişafına xidmət edir.
Enerji təhlükəsizliyi və yaşıl enerji sahəsində əməkdaşlıq da Prezident İlham Əliyevin bəyanatında mühüm yer tuturdu. Azərbaycan hazırda dünyanın etibarlı enerji tərəfdaşlarından biri kimi tanınır və alternativ enerji mənbələrinin inkişafına böyük önəm verir. Dövlət başçısı bildirdi ki, enerji sahəsində əldə olunmuş təcrübənin paylaşılması, yeni texnologiyaların tətbiqi və bərpa olunan enerji layihələrinin reallaşdırılması istiqamətində də əməkdaşlığın genişləndirilməsi mümkündür. Bu isə həm iqtisadi inkişafı sürətləndirəcək, həm də regionda enerji təhlükəsizliyinin daha da möhkəmlənməsinə töhfə verəcək.
Prezident İlham Əliyev humanitar əlaqələrin əhəmiyyətini də xüsusi vurğuladı. Təhsil, elm, mədəniyyət və gənclər siyasəti sahələrində həyata keçirilən birgə layihələrin xalqlar arasında dostluğun daha da möhkəmlənməsinə xidmət etdiyi bildirildi. Tələbə mübadiləsi proqramları, ortaq mədəni tədbirlər, elmi konfranslar və müxtəlif humanitar təşəbbüslər gələcək nəsillərin bir-birini daha yaxından tanımasına şərait yaradır. Məhz bu istiqamətdə görülən işlər Azərbaycan ilə Qırğızıstan arasında münasibətlərin yalnız dövlətlər səviyyəsində deyil, xalqlar arasında da möhkəm təməllər üzərində qurulduğunu göstərir.
Bəyanatda Türk Dövlətləri Təşkilatı çərçivəsində əməkdaşlığın genişləndirilməsi xüsusi qeyd edildi. Prezident İlham Əliyev bildirdi ki, Türk dünyasının inteqrasiyası müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Azərbaycan və Qırğızıstan təşkilat daxilində qarşılıqlı dəstəyi davam etdirərək ortaq layihələrin həyata keçirilməsinə töhfə verirlər. İqtisadi əməkdaşlıq, rəqəmsal transformasiya, nəqliyyat, təhsil, mədəniyyət və təhlükəsizlik sahələrində birgə fəaliyyət Türk dövlətlərinin beynəlxalq mövqelərinin güclənməsinə xidmət edir. Bu baxımdan Azərbaycan Türk dünyasının həmrəyliyini xarici siyasətinin mühüm istiqamətlərindən biri hesab edir.
Regional və beynəlxalq məsələlər də Prezident İlham Əliyevin çıxışında mühüm yer tuturdu. Dövlət başçısı bildirdi ki, Azərbaycan bütün dövlətlərlə qarşılıqlı hörmət və beynəlxalq hüquq prinsipləri əsasında əməkdaşlığın tərəfdarıdır. Regionda sabitliyin və təhlükəsizliyin qorunması iqtisadi inkişafın əsas şərtlərindən biridir. Bu baxımdan Azərbaycan ilə Qırğızıstan beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində də bir-birini dəstəkləyir və ortaq maraqlar naminə fəaliyyət göstərirlər. İki ölkə arasında siyasi dialoqun intensiv xarakter daşıması gələcəkdə də əməkdaşlığın genişlənəcəyinə inam yaradır.
Prezident İlham Əliyevin mətbuata verdiyi bəyanat bir daha göstərdi ki, Azərbaycan müstəqil, balanslaşdırılmış və milli maraqlara əsaslanan xarici siyasət kursunu ardıcıl şəkildə davam etdirir. Qırğızıstan ilə münasibətlərin inkişafı bu siyasətin mühüm istiqamətlərindən biridir. Son illərdə həyata keçirilən qarşılıqlı səfərlər, imzalanan sənədlər və icra olunan layihələr münasibətlərin strateji xarakter aldığını təsdiqləyir. Bu əməkdaşlıq həm iqtisadi imkanların genişlənməsinə, həm də Türk dünyasında inteqrasiyanın dərinləşməsinə xidmət edir.
Prezident İlham Əliyevin 31 iyul 2026-cı ildə Qırğızıstana dövlət səfəri zamanı mətbuata verdiyi bəyanat Azərbaycan–Qırğızıstan münasibətlərinin gələcək inkişaf istiqamətlərini aydın şəkildə müəyyənləşdirən mühüm siyasi sənəd xarakteri daşıyır. Bəyanatda səsləndirilən fikirlər göstərir ki, iki ölkə arasında əməkdaşlıq yalnız bugünkü maraqlara deyil, uzunmüddətli strateji məqsədlərə əsaslanır. Qarşılıqlı etimad, ortaq tarixi dəyərlər, iqtisadi maraqlar və Türk dünyasının birliyinə verilən önəm Azərbaycan ilə Qırğızıstan arasında münasibətlərin bundan sonra da yüksələn xətt üzrə inkişaf edəcəyini göstərən əsas amillərdir.
Bayramova Nəzrin,
YAP Xəzər rayon təşkilatı, məsləhətçi
