Azərbaycan təbii sərvətlərlə zəngin ölkələrdən biridir. Bu sərvətlər arasında neft və təbii qaz xüsusi yer tutur. Ölkənin enerji ehtiyatları uzun illərdir ki, Azərbaycanın iqtisadi inkişafında və beynəlxalq mövqeyinin güclənməsində mühüm rol oynayır. Son illərdə həyata keçirilən iri enerji layihələri nəticəsində Azərbaycan dünya enerji bazarında etibarlı tərəfdaş kimi tanınmağa başlamışdır.
Bu gün Azərbaycan ümumilikdə 12 ölkəyə təbii qaz tədarük edir və bu, ölkənin enerji siyasətinin uğurlu nəticələrindən biri hesab olunur.
Azərbaycan qazının dünya bazarına çıxarılmasında Xəzər dənizində yerləşən zəngin qaz yataqları böyük əhəmiyyət daşıyır. Bu yataqlar arasında “Şahdəniz” yatağı xüsusilə seçilir. Bu yataq dünyanın ən böyük qaz yataqlarından biri hesab olunur və burada hasil olunan qaz müxtəlif boru kəmərləri vasitəsilə xarici ölkələrə ixrac edilir. Qazın ixracı üçün yaradılmış infrastruktur Azərbaycanın enerji imkanlarını daha geniş şəkildə istifadə etməsinə şərait yaradır.
Azərbaycan qazının Avropa və digər region ölkələrinə çatdırılmasında ən mühüm layihələrdən biri Cənub Qaz Dəhlizi layihəsidir. Bu layihə bir neçə böyük boru kəmərindən ibarətdir və minlərlə kilometr uzunluğa malikdir. Layihə Xəzər dənizindən başlayaraq Gürcüstan, Türkiyə və Avropa ölkələrinə qədər uzanır. Bu sistem vasitəsilə Azərbaycan qazı bir çox ölkələrin enerji tələbatının ödənilməsinə kömək edir.
Hazırda Azərbaycan qazı müxtəlif ölkələrə ixrac olunur. Bu ölkələr arasında Türkiyə, Gürcüstan və bir sıra Avropa dövlətləri var. Son illərdə Avropa ölkələri enerji mənbələrini şaxələndirməyə çalışdıqları üçün Azərbaycan qazına olan maraq daha da artmışdır. Azərbaycanın qaz ixrac etdiyi ölkələrin sayının 12-yə çatması ölkənin enerji sahəsindəki rolunun getdikcə artdığını göstərir.
Təbii qaz ixracı Azərbaycanın iqtisadiyyatı üçün çox böyük əhəmiyyət daşıyır. Qaz satışından əldə olunan gəlirlər dövlət büdcəsinin formalaşmasına mühüm töhfə verir. Bu vəsaitlər ölkədə sosial layihələrin həyata keçirilməsinə, infrastrukturun inkişafına, yeni yolların, məktəblərin və digər obyektlərin tikilməsinə sərf olunur. Beləliklə, enerji sektorunun inkişafı ölkənin ümumi rifah səviyyəsinin yüksəlməsinə də təsir göstərir.
Bundan əlavə, qaz ixracı Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyini də gücləndirir. Enerji sahəsində əməkdaşlıq edən ölkələr arasında siyasi və iqtisadi əlaqələr daha da möhkəmlənir. Azərbaycan beynəlxalq enerji layihələrinin iştirakçısı kimi regionda sabitliyin və əməkdaşlığın inkişafına da töhfə verir.
Gələcəkdə Azərbaycanın enerji strategiyası daha da genişlənəcək. Yeni qaz yataqlarının kəşf edilməsi və istismara verilməsi planlaşdırılır. Həmçinin mövcud boru kəmərlərinin gücünün artırılması və yeni enerji layihələrinin həyata keçirilməsi nəzərdə tutulur. Bu isə Azərbaycanın daha çox ölkə ilə enerji əməkdaşlığı qurmasına imkan yaradacaq.
Azərbaycanın 12 ölkəyə qaz tədarük etməsi ölkənin enerji potensialının və düzgün aparılan enerji siyasətinin göstəricisidir. Bu uğurlar Azərbaycanın iqtisadi inkişafını gücləndirir, beynəlxalq mövqeyini möhkəmləndirir və gələcək inkişaf üçün geniş imkanlar yaradır. Enerji sahəsində əldə olunan nailiyyətlər Azərbaycanın dünya enerji bazarında mühüm rol oynadığını bir daha sübut edir.
Mətanət Cəfərova,
Yeni Azərbaycan Partiyası məsləhətçi
