2026-cı il fevralın 15-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev Serbiya Respublikasına rəsmi səfər etmiş və səfər çərçivəsində Serbiya Prezidenti Aleksandar Vuçiç ilə geniş tərkibdə görüş keçirmişdir. Səfər zamanı dövlət başçılarının mətbuata bəyanatları Azərbaycan–Serbiya münasibətlərinin hazırkı mərhələsini, perspektiv istiqamətlərini və regional əməkdaşlıq kontekstində strateji baxışları əhatə etmişdir. Prezident İlham Əliyevin verdiyi bəyanat həm siyasi, həm iqtisadi, həm də enerji təhlükəsizliyi baxımından mühüm mesajlarla zəngin olmuş, iki ölkə arasında dostluq və tərəfdaşlığın yüksək səviyyəsini bir daha nümayiş etdirmişdir. Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycan ilə Serbiya arasında münasibətlərin tarixi dostluq və qarşılıqlı hörmət prinsipləri üzərində qurulduğunu vurğulamışdır. Dövlət başçısı qeyd etmişdir ki, iki ölkə beynəlxalq təşkilatlarda bir-birinin ərazi bütövlüyünü və suverenliyini daim dəstəkləmiş, bu prinsipial mövqe münasibətlərin möhkəm təməlini təşkil etmişdir. Azərbaycanın Serbiyanın milli maraqlarına həssas yanaşması və Serbiyanın da Azərbaycanın haqlı mövqeyini dəstəkləməsi qarşılıqlı etimad mühitini gücləndirmişdir. Bəyanatda siyasi dialoqun intensiv xarakter aldığı xüsusi vurğulanmışdır.
Son illərdə yüksək səviyyəli qarşılıqlı səfərlərin artması, imzalanan sənədlər və hökumətlərarası komissiyanın fəaliyyəti əməkdaşlığın institusional əsaslarını daha da möhkəmləndirmişdir. Prezident İlham Əliyev bildirmişdir ki, iki ölkə arasında münasibətlər artıq strateji tərəfdaşlıq səviyyəsinə yüksəlmiş və bu əməkdaşlıq regional sabitliyə töhfə verir. İqtisadi əməkdaşlıq mövzusu bəyanatda geniş yer almışdır. Dövlət başçısı qeyd etmişdir ki, ticarət dövriyyəsinin artırılması üçün böyük potensial mövcuddur. Sənaye, kənd təsərrüfatı, nəqliyyat və infrastruktur sahələrində birgə layihələrin həyata keçirilməsi nəzərdə tutulur. Azərbaycan şirkətlərinin Serbiyada, Serbiya şirkətlərinin isə Azərbaycanda fəaliyyəti genişlənməkdədir. Bu isə iqtisadi əlaqələrin qarşılıqlı fayda prinsipi əsasında inkişaf etdiyini göstərir. Enerji sahəsi xüsusi diqqət mərkəzində olmuşdur. Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın Avropanın enerji təhlükəsizliyində oynadığı rolu vurğulamışdır. O qeyd etmişdir ki, Azərbaycan etibarlı enerji tərəfdaşı kimi bir sıra Avropa ölkələrinə təbii qaz ixrac edir və bu istiqamətdə marşrutların şaxələndirilməsi siyasəti davam etdirilir. Serbiyanın enerji təhlükəsizliyinin möhkəmləndirilməsi üçün Azərbaycan qazının bu ölkəyə nəqli məsələsi də müzakirə olunmuşdur.
Bu əməkdaşlıq təkcə iqtisadi deyil, həm də geosiyasi baxımdan əhəmiyyət daşıyır. Prezident İlham Əliyev çıxışında nəqliyyat və logistika sahəsində əməkdaşlığın perspektivlərinə də toxunmuşdur. Azərbaycanın yerləşdiyi coğrafi mövqe Şərq ilə Qərb arasında mühüm tranzit imkanları yaradır. Bu baxımdan Orta Dəhliz üzrə əməkdaşlıq, yükdaşımaların artırılması və regional nəqliyyat bağlantılarının gücləndirilməsi məsələləri gündəmdə olmuşdur. Serbiyanın Balkan regionunda strateji mövqeyi iki ölkə arasında tranzit əməkdaşlığının inkişafına əlverişli zəmin yaradır. Humanitar və mədəni əlaqələr də bəyanatda xüsusi yer tutmuşdur. Prezident İlham Əliyev xalqlar arasında dostluq münasibətlərinin möhkəmləndirilməsinin vacibliyini vurğulamış, təhsil, mədəniyyət və turizm sahələrində əməkdaşlığın genişləndirilməsinin əhəmiyyətini qeyd etmişdir. Tələbə mübadiləsi proqramları, mədəni tədbirlər və birgə layihələr xalqlar arasında qarşılıqlı anlayışın daha da dərinləşməsinə xidmət edir. Bəyanatda regional və beynəlxalq məsələlərə də toxunulmuşdur. Prezident İlham Əliyev Cənubi Qafqaz regionunda postmünaqişə dövründə formalaşan yeni reallıqlar barədə məlumat vermiş, Azərbaycanın sülh gündəliyinə sadiq olduğunu bildirmişdir. O qeyd etmişdir ki, regionda davamlı sabitliyin təmin edilməsi üçün qarşılıqlı hörmət və beynəlxalq hüquq prinsipləri əsas götürülməlidir. Bu kontekstdə Azərbaycan və Serbiyanın beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə sadiqliyi xüsusi vurğulanmışdır.
Dövlət başçısı, həmçinin, iqtisadi inkişaf və sabitliyin qorunması baxımından qlobal çağırışlara toxunmuş, enerji və ərzaq təhlükəsizliyi məsələlərinin dünya gündəmində mühüm yer tutduğunu bildirmişdir. Azərbaycan öz resurslarından səmərəli istifadə etməklə tərəfdaş ölkələrin enerji təminatına töhfə verməyə davam edir. Serbiya ilə əməkdaşlıq da bu baxımdan strateji əhəmiyyət daşıyır. Prezident İlham Əliyevin bəyanatı bütövlükdə iki ölkə arasında münasibətlərin dinamik inkişafını və gələcəyə yönəlmiş aydın strateji baxışı əks etdirmişdir. Səfər çərçivəsində aparılan danışıqlar və əldə olunan razılaşmalar Azərbaycan–Serbiya tərəfdaşlığının daha da dərinləşəcəyini göstərir. Qarşılıqlı etimad, siyasi iradə və ortaq maraqlar bu əməkdaşlığın əsas dayaqları kimi çıxış edir.
Məmmədova Nərmin,
Yeni Azərbaycan Partiyası, məsləhətçi
